Ο ιμάντας χρονισμού αλλάζει συνήθως κάθε 60.000 έως 120.000 χιλιόμετρα ή 4 έως 6 χρόνια στα βενζινοκίνητα και κάθε 100.000 έως 150.000 χιλιόμετρα ή 5 έως 7 χρόνια στα πετρελαιοκίνητα, ό,τι έρθει πρώτο. Το ακριβές διάστημα το ορίζει ο κατασκευαστής στο βιβλίο service του αυτοκινήτου σου.
Η αλλαγή κοστίζει στην Ελλάδα ενδεικτικά 300 έως 700 ευρώ για τα περισσότερα αυτοκίνητα, μαζί με την αντλία νερού. Αν ο ιμάντας σπάσει, η επισκευή μπορεί να ξεπεράσει τις 1.500 ευρώ.
Τι είναι ο ιμάντας χρονισμού και γιατί είναι κρίσιμος
Ο ιμάντας χρονισμού συγχρονίζει τον στροφαλοφόρο με τον εκκεντροφόρο άξονα, ώστε οι βαλβίδες να ανοίγουν και να κλείνουν τη σωστή στιγμή σε σχέση με τα έμβολα. Σε πολλούς κινητήρες δίνει κίνηση και στην αντλία νερού.
Είναι οδοντωτός ιμάντας από καουτσούκ ενισχυμένο με ίνες και φθείρεται με τα χιλιόμετρα αλλά και με τον χρόνο. Αν σπάσει όσο δουλεύει ο κινητήρας, οι συνέπειες μπορεί να είναι πολύ ακριβές, ειδικά στους κινητήρες τύπου interference όπου έμβολα και βαλβίδες κινούνται στον ίδιο χώρο.
Δεν έχουν όλα τα αυτοκίνητα ιμάντα. Πολλοί κινητήρες έχουν μεταλλική καδένα χρονισμού, που δεν έχει τακτικό διάστημα αλλαγής. Στο βιβλίο service ή σε ένα συνεργείο θα μάθεις αμέσως τι έχει το δικό σου. Αν θέλεις να δεις πού βρίσκεται κάθε εξάρτημα, δες τα μέρη του αυτοκινήτου αναλυτικά.
Κάθε πότε αλλάζω ιμάντα χρονισμού
Ο κανόνας είναι ένας: ακολουθείς το βιβλίο συντήρησης του κατασκευαστή. Τα γενικά διαστήματα που ισχύουν για τους περισσότερους κινητήρες είναι:
|
Κινητήρας |
Χιλιόμετρα |
Χρόνος |
|
Βενζίνη |
60.000 έως 120.000 km |
4 έως 6 χρόνια |
|
Πετρέλαιο |
100.000 έως 150.000 km |
5 έως 7 χρόνια |
Ισχύει ό,τι έρθει πρώτο. Ορισμένοι κατασκευαστές δίνουν μεγαλύτερα διαστήματα, έως και 180.000 km, αλλά αυτό αφορά συγκεκριμένα μοντέλα και πρέπει να το επιβεβαιώσεις για το δικό σου.
Γιατί μετράει και η ηλικία
Το καουτσούκ σκληραίνει και ραγίζει με τον χρόνο, ακόμη κι αν το αυτοκίνητο κάνει λίγα χιλιόμετρα. Αν κάνεις 5.000 έως 8.000 km τον χρόνο, θα φτάσεις το όριο των ετών πολύ πριν από το όριο των χιλιομέτρων. Όταν περάσει το χρονικό όριο του κατασκευαστή, η αλλαγή δεν πρέπει να περιμένει τα χιλιόμετρα. Αν δεν ξέρεις πότε έγινε η τελευταία αλλαγή, για παράδειγμα σε μεταχειρισμένο χωρίς απόδειξη, θεώρησέ την οφειλόμενη.
Τι μειώνει τη διάρκεια ζωής του ιμάντα
- Πολλές μικρές διαδρομές και κρύα ξεκινήματα μέσα στην πόλη.
- Οδήγηση σε σκόνη, άμμο ή ακραίες θερμοκρασίες.
- Διαρροές λαδιού ή ψυκτικού που φτάνουν στον ιμάντα και μαλακώνουν το καουτσούκ.
- Φθαρμένοι τεντωτήρες ή τροχαλίες που αλλάζουν την τάση του ιμάντα.
Ιμάντας σε λάδι: τι αλλάζει
Κάποιοι νεότεροι κινητήρες έχουν ιμάντα χρονισμού που δουλεύει μέσα στο λάδι (wet belt). Γνωστό παράδειγμα είναι οι κινητήρες PureTech 1.0 και 1.2 της Stellantis, για τους οποίους η Citroën αναγνωρίζει πρόωρη φθορά του ιμάντα που μπορεί να προκαλέσει πρόβλημα στην πίεση λαδιού, και δίνει ειδική κάλυψη έως 10 χρόνια ή 210.000 km. Σε αυτούς τους κινητήρες η σωστή προδιαγραφή λαδιού και οι έλεγχοι στο διάστημα που ορίζει ο κατασκευαστής είναι κρίσιμοι. Αν το αυτοκίνητό σου έχει τέτοιο κινητήρα, ζήτα από την αντιπροσωπεία τις ισχύουσες οδηγίες για το δικό σου πλαίσιο.
Σημάδια φθοράς του ιμάντα χρονισμού
Ο ιμάντας χρονισμού συχνά δεν δίνει προειδοποίηση πριν σπάσει. Γι' αυτό η αλλαγή γίνεται προληπτικά και όχι όταν εμφανιστεί σύμπτωμα. Υπάρχουν όμως σημάδια που πρέπει να σε στείλουν άμεσα στο συνεργείο.
Οπτικά σημάδια στον έλεγχο
- Ραγίσματα στην επιφάνεια του ιμάντα.
- Γυάλισμα ή σκλήρυνση του υλικού.
- Φθαρμένα ή σπασμένα δόντια στην εσωτερική πλευρά.
- Ξεφτισμένες ίνες στις άκρες.
- Ίχνη λαδιού ή ψυκτικού πάνω στον ιμάντα.
Θόρυβοι που προειδοποιούν
- Σφύριγμα ή τσίριγμα από τα ρουλεμάν του τεντωτήρα ή των τροχαλιών.
- Ρυθμικό χτύπημα ή «κλικ» από την περιοχή του χρονισμού, που δυναμώνει με τις στροφές.
- Κροτάλισμα κατά την εκκίνηση ή στο ρελαντί.
Παρόμοιους ήχους μπορεί να δώσουν κι άλλα εξαρτήματα, γι' αυτό τη διάγνωση την κάνει ο μηχανικός. Δες και τι σημαίνει όταν ακούς βουητό στο αυτοκίνητο.
Προβλήματα στη λειτουργία του κινητήρα
- Δύσκολη εκκίνηση ή αυτοκίνητο που γυρίζει αλλά δεν παίρνει μπροστά. Δες τις πιθανές αιτίες όταν το αυτοκίνητο δεν ξεκινάει.
- Ανώμαλη λειτουργία ή πέσιμο ισχύος, αν ο ιμάντας έχει «πηδήξει» δόντι.
- Υπερθέρμανση, αν η αντλία νερού κινείται από τον ιμάντα και έχει αρχίσει να χαλάει.
Αν ακούσεις δυνατό κροτάλισμα ή ο κινητήρας σβήσει ξαφνικά, σταμάτα σε ασφαλές σημείο και μην προσπαθήσεις να τον ξαναβάλεις μπροστά. Κάλεσε οδική βοήθεια για μεταφορά σε συνεργείο.
Τι γίνεται αν σπάσει ο ιμάντας χρονισμού
Στους κινητήρες τύπου interference, που είναι οι περισσότεροι σύγχρονοι, το σπάσιμο σημαίνει ότι οι βαλβίδες χάνουν τον συγχρονισμό, ενώ τα έμβολα συνεχίζουν να κινούνται και χτυπούν τις ανοιχτές βαλβίδες. Το αποτέλεσμα είναι λυγισμένες βαλβίδες και πιθανή ζημιά σε έμβολα και κυλινδροκεφαλή. Στους κινητήρες non interference ο κινητήρας απλώς σβήνει και συνήθως αρκεί η αλλαγή του ιμάντα.
|
Σενάριο |
Ενδεικτικό κόστος |
|
Προληπτική αλλαγή (σετ με αντλία νερού) |
300 έως 700 ευρώ, έως 1.200 ευρώ σε premium και σύνθετους κινητήρες |
|
Επισκευή μετά από σπάσιμο (κυλινδροκεφαλή, βαλβίδες) |
1.500 έως 3.000 ευρώ |
|
Ανακατασκευή ή αντικατάσταση κινητήρα |
3.000 έως 8.000 ευρώ και πάνω |
Η διαφορά είναι χιλιάδες ευρώ, γι' αυτό η προληπτική αλλαγή είναι σχεδόν πάντα η οικονομική επιλογή.
Τι αλλάζω μαζί με τον ιμάντα
Οι κατασκευαστές ανταλλακτικών (Gates, ContiTech, INA, Dayco) συνιστούν αλλαγή ολόκληρου του σετ ιμάντα χρονισμού και όχι μόνο του ιμάντα. Ένα πλήρες σετ περιλαμβάνει:
- Ιμάντα χρονισμού.
- Τεντωτήρα με ρουλεμάν.
- Τροχαλίες οδήγησης.
- Αντλία νερού, όταν κινείται από τον ιμάντα.
- Τσιμούχες, φλάντζες και βίδες, όπου απαιτούνται.
Γιατί να αλλάξω και την αντλία νερού
Για να φτάσει ο μηχανικός στον ιμάντα αποσυναρμολογεί καλύμματα, τον ιμάντα των βοηθητικών και συχνά μια βάση του κινητήρα. Η αντλία νερού βρίσκεται στο ίδιο σημείο. Αν χαλάσει λίγους μήνες μετά, θα πληρώσεις ξανά σχεδόν την ίδια εργασία. Επιπλέον, μια αντλία που μπλοκάρει μπορεί να κόψει τον καινούργιο ιμάντα. Η αντλία προσθέτει ενδεικτικά 50 έως 150 ευρώ στο κόστος των ανταλλακτικών, και όταν αλλάζει χρειάζεται και νέο ψυκτικό υγρό.
Πόσο κοστίζει η αλλαγή ιμάντα χρονισμού
Το κόστος αποτελείται από τα ανταλλακτικά και την εργασία, που είναι συνήθως το μεγαλύτερο κομμάτι. Η εργασία διαρκεί από 3 έως 8 ώρες, ανάλογα με το πόσο εύκολη είναι η πρόσβαση στον κινητήρα.
Ανταλλακτικά:
- Βασικό σετ (ιμάντας, τεντωτήρας, τροχαλίες): 50 έως 150 ευρώ.
- Σετ με αντλία νερού: 100 έως 300 ευρώ.
- Γνήσια ανταλλακτικά αντιπροσωπείας: 200 έως 500 ευρώ και πάνω.
Συνολικό κόστος με σετ και αντλία νερού, ανταλλακτικά και εργασία:
|
Κατηγορία αυτοκινήτου |
Ενδεικτικό σύνολο |
|
Μικρά (Yaris, Polo, Corsa, Panda) |
300 έως 500 ευρώ |
|
Οικογενειακά (Golf, Focus, Civic, 308) |
450 έως 700 ευρώ |
|
Premium (Audi, BMW, Mercedes, Volvo) |
600 έως 900 ευρώ |
|
Μεγάλα SUV και diesel με δύσκολη πρόσβαση |
700 έως 1.200 ευρώ |
Οι τιμές διαφέρουν από συνεργείο σε συνεργείο και από περιοχή σε περιοχή. Ζήτα γραπτή προσφορά από δύο ή τρία συνεργεία και σύγκρινε:
- ποια μάρκα ανταλλακτικών χρησιμοποιούν,
- αν η τιμή περιλαμβάνει αντλία νερού, τσιμούχες και ψυκτικό,
- τι εγγύηση δίνουν σε εργασία και ανταλλακτικά.
Ένα φθηνό σετ άγνωστης προέλευσης μπορεί να χρειαστεί ξανά αλλαγή πολύ νωρίτερα, και τότε πληρώνεις δεύτερη φορά ολόκληρη την εργασία. Κράτα την απόδειξη της αλλαγής με τα χιλιόμετρα: θα σου χρειαστεί στο επόμενο service και αν πουλήσεις το αυτοκίνητο.
Πρόβλημα μετά από αλλαγή ιμάντα χρονισμού
Αν μετά την αλλαγή ακούς σφύριγμα, ο κινητήρας δουλεύει ανώμαλα, ανάβει η λυχνία του κινητήρα ή εμφανίζεται διαρροή, γύρνα άμεσα στο συνεργείο που έκανε τη δουλειά. Οι συνηθέστερες αιτίες είναι λάθος χρονισμός κατά την τοποθέτηση, λάθος τάση στον τεντωτήρα ή αέρας στο σύστημα ψύξης μετά την αλλαγή της αντλίας. Μην συνεχίσεις να οδηγείς μέχρι να γίνει έλεγχος, γιατί ο λάθος χρονισμός μπορεί να προκαλέσει την ίδια ζημιά με το σπάσιμο. Εδώ φαίνεται και γιατί αξίζει η γραπτή εγγύηση εργασίας.
Ιμάντας χρονισμού και ασφάλεια αυτοκινήτου
Η ασφάλεια αυτοκινήτου δεν καλύπτει φθορές του κινητήρα, όπως ένας ιμάντας που έσπασε από παλαιότητα. Μπορεί όμως να σε βοηθήσει τη στιγμή της βλάβης, αν έχει κάλυψη οδικής βοήθειας για μεταφορά του αυτοκινήτου σε συνεργείο.
Μέσα από το Magenta Insurance συγκρίνεις σε ένα σημείο τις προτάσεις από 22 συνεργαζόμενες ασφαλιστικές εταιρείες και βλέπεις τις διαθέσιμες καλύψεις, όπως την οδική βοήθεια, στον συγκριτικό πίνακα της σελίδας αποτελεσμάτων, πριν προχωρήσεις στην αγορά. Ξεκίνα από την ασφάλεια αυτοκινήτου.
Συχνές ερωτήσεις
Όπως ορίζει ο κατασκευαστής στο βιβλίο service. Γενικά, τα βενζινοκίνητα αλλάζουν ιμάντα κάθε 60.000 έως 120.000 km ή 4 έως 6 χρόνια και τα πετρελαιοκίνητα κάθε 100.000 έως 150.000 km ή 5 έως 7 χρόνια, ό,τι έρθει πρώτο. Αν κάνεις λίγα χιλιόμετρα, μετράει το όριο των ετών.
Η καδένα είναι μεταλλική και δεν έχει τακτικό διάστημα αλλαγής. Σε υψηλά χιλιόμετρα ή με κακή λίπανση μπορεί να χρειαστεί αντικατάσταση μαζί με τους οδηγούς και τον τεντωτήρα. Αν ακούς κροτάλισμα από την περιοχή του χρονισμού, ειδικά στην κρύα εκκίνηση, απευθύνσου σε μηχανικό.
Αν η αντλία νερού κινείται από τον ιμάντα χρονισμού, ναι. Η εργασία είναι σχεδόν η ίδια και η αντλία προσθέτει ενδεικτικά 50 έως 150 ευρώ στα ανταλλακτικά. Αν χαλάσει αργότερα, θα πληρώσεις ξανά όλη την εργασία, και μια αντλία που μπλοκάρει μπορεί να κόψει τον καινούργιο ιμάντα.
Για τα περισσότερα αυτοκίνητα 300 έως 700 ευρώ, μαζί με το σετ και την αντλία νερού. Σε premium αυτοκίνητα, μεγάλα SUV και diesel με δύσκολη πρόσβαση το κόστος φτάνει τα 700 έως 1.200 ευρώ. Το μεγαλύτερο μέρος είναι η εργασία, που διαρκεί 3 έως 8 ώρες.
Ο κινητήρας σβήνει αμέσως. Στους περισσότερους σύγχρονους κινητήρες τα έμβολα χτυπούν τις βαλβίδες και η επισκευή κοστίζει από 1.500 ευρώ και πάνω, ενώ σε σοβαρή ζημιά μπορεί να χρειαστεί ανακατασκευή ή αλλαγή κινητήρα. Η προληπτική αλλαγή κοστίζει πολύ λιγότερο.
